PKK SONU GELMEMİŞ BİR ROMAN, BİR ŞİİR, BİR TÜRKÜ…

ekleyen Komînal

Tıpkı evrende olduğu gibi Kürdistan ve insanlık tarihinde de PKK en büyük farktır, en büyük anlam kaynağıdır. Evrende doğal süreçlerle gelişen farklılık PKK’de Önderlik gerçekliği sayesinde gerçekleşmiş ve PKK’nin en güzel ve en anlamlı tanımını da Önder Apo yapmıştır. Eşsiz bir harekete roman, şiir, türkü gibi eşsiz bir tanım getirmiştir. Her roman eşsizdir, her şiir, her türkü… Fakat “sonu gelmemiş” diyerek özgürlüğün henüz sağlanmadığını, kurtuluşun gerçekleşmediğini hatırlatmıştır.

YAZIYI KÜRTÇE OKU

O’nun Uğruna

 Yaktım

her şafağı

her geceyi

yeri

göğü

cenneti

cehennemi

 

Yazdım

her destanı

her şarkıyı yeniden

 

Kıydım

kırk yıldır kesmediğim

kırk örüklü saçıma

ters çevirdim

aynaları

ırmakları

dünya gördü

her gece vuruldum

her sabah yeniden doğdum…

 

Kurumuş yüreklere serpilen su

Zamanı doğuran, evreni devindiren, bir ilk sebep, ilk kavga, ilk aşk!

İnsanın içini ısıtan, göğsünü kabartan, acısını da neşesini de yerli yerinde yaşatan, özlem dolu bir yürüyüş, bir gülüş, bir düş…

Kalbimizin ritmi…

Bir gonca gül iken kırılmak istenen ama yeryüzü bahçesine dönen; nerede bir kötülük varsa karşısında duran, insanı iyiye, doğruya, güzele yönelten…

Canlandıran, şahlandıran, yürüten bir kudrettir ki; her yılın 27 Kasım’ında yeniden doğar. Yeniden demenin mutluluğunu yaşatırken asla eskimeyen eski şarkıların tadını verir.

Newrozlarda yakılan ateştir, Mayıslarda kızıllaşan güllerdir, zindanlarda direncimiz, göz nuru-el emeği, yürek emeği, ekmekten tuzdan daha çok ekmeğimiz-tuzumuz, en dertli zamanlarda doktorumuz…

O ne geçmişte kalmış ne geleceğe ertelenmiştir; insanın özü, yaşamın ruhudur.

Dağların-ovaların, ağaçların-suların selama durduğu güneşin ışığıdır.

O yeni bir evrendir, Kürdistan’ın sürekli parlayan yıldızıdır.

Bir şarkıdır hep birlikte söylenen, bir şiirdir yüreklere dokunan, bir romandır sürekli yeni karakterlerle şekillenen…

Bir insanın ömrüne ne kadar acı sığabilirse onu yaşadı; bir halkın sevgisi ne kadar çok olabilirse ona da mazhar oldu. Bir ozandır her şeyi önceden görüp anlatan; bir duadır çocukların dilinde, bir sabırdır evliyaca ve bir aşk, kendi yaralarını iyileştiren…

Aşktan daha büyük bir kelime yoktur ki aşkı anlatsın, PKK de öyledir…

Bir roman bir halkı yeniden diriltebilir mi? Bir şarkı, bir şiir ya da bir aşk?

Öyle bir aşk ki tüm insanlığa ilan edilmiş, öyle bir gönül ki tüm sırları içine almış ve öyle bir can ki tüm canlara can katmış… Neden çok sevdiğimizi anlatmaya yetmez mi bunlar? Ve acısının ne kadar derin olduğunu?

 

Bir ses, bir çığlık, bir sevgi çağlayanı…

 Bir adam gece uykusundan çığlık atarak uyanır. Oturup ağlar. Ne olduğunu soranlara, yazmakta olduğu romanın kahramanının öldüğünü söyler.

PKK öyle bir roman ki her bir kahramanı için on binler ağlamış, on binler şahlanmıştır. Kolay değil, on binlerce canın adandığı nefes nefese yarım asırlık bir mücadeleden bahsediyoruz. Hangi şiir, hangi şarkı bunu anlatma gücünde olabilir? Kendisi bir şiir, bir şarkı; belki de başkası anlatamadığı için böyle şekillendi ve ruhunu yüreklere nakşetti.

Başarılı bir edebiyat, kurgusal olduğunu hissettirmeyen, hayata dokunan, hayatın içinden olandır. Bu öyle sanal ortamlarda teknikle oluşturulan gerçeklik hissine de benzemez; hislerin bizzat kendisidir.

Siyasi, sosyal veya askeri terimlerle çokça tanımlandı PKK. Fakat Önder Apo bir Newroz coşkusuyla ve sonsuz bir sevgiyle en çok da edebiyatla anlattı; bir edebiyat ki felç edilmiş bir yaşamı yeniden canlandırdı. Bir ses oldu, bir çığlık. Halkımızı mezardan çıkardı ama halen mezarlık arasında yürüdüğünü anlattı. Yani öyle olmuş-bitmiş değil. Yaşanmış kısmı var ama yarıda kalmamış, devam ediyor ama henüz sonuna ulaşmamış… Önderlik tüm büyüklenme sevdalılarını hep uyardı: “Sonunda belli olur!” dedi.

Sonsuz bir aşkın elbette sonu olmaz. Herkesin kendi hikayesinin sonunda belli olur ne olacağı; sonsuzluk mu yitip gitmek mi? Bir de bir hareketin, bir halkın ve insanlığın ortak yürüyüşüdür söz konusu olan.

Yarım kalacak bir yürüyüş mü, sonsuz bir yürüyüş mü? Başlangıçta bu soruya cevap verilmiş ve her anı ona göre örülmüştür. Emekle var edilen ve her geçen gün büyüyen bu aşkı yüreğine sığdırma gücünü gösterip göstermemekle ilgilidir her şey; an ve gelecek…

 

Borçluyuz…

Neye karşı borçluyuz? Bizi kendimizle ve insanlıkla buluşturan büyük aşkımıza… Her anı emekle yaratılmış, her gününe can adanmış ortak ruhumuza… Her harfinde güneşin kızıllığı, her kelimesinde yıldızlaşanların nefesi, her cümlesinde baş eğmeyenlerin gülüşü… PKK adında bir roman yazıldı, tüm güzel hayaller içine sığdırıldı. Bir şiir okundu, yüreklerin pasını söktü. Bir türkü söylendi, herkes duysun istendi ve onun sevinci her an gözlerimizde parıldıyor.

Emek deyince o, sevgi deyince o, heval deyince o gelir akla. Ve dağ, gerilla, direniş… Ve halk: “PKK halktır halk burada!” diyerek ruhunu her daim yaşatan halk! O ki adı ve dili bile yasaklandı. Evi yıkıldı başına, başı yıkılmadı önüne…

Direnenlerin başı dik, zor ama kıvanç dolu anlamlı yürüyüşüyle şekillenen bir tarih, bir diriliş destanı…

 

En büyük fark anlam gücüyle yaratıldı

Önce söz vardı denilir ama söz neyi dile getirir? Anlam olmasa söz olur muydu? Sözü değerli kılan ve var eden anlam olduğuna göre önce anlam vardı demek gerekir.

Evrende söz söyleyebilen tek varlık olan insandır ama söz söyleyemiyor diye diğer varlıkların anlamı yoktur denilemez. Önder Apo’nun manifestoda belirttiği gibi “doğanın anlamı onun diyalektiğindedir!” Mutlaklık değil, değişim-dönüşüm, farklılaşma esastır. Diyalektik sayesinde doğadaki farklılaşma, türleşme gerçekleşiyor. Farklılık olmasa doğa da olmaz. Demek ki ne kadar farklılık oluşuyorsa o kadar anlam oluşuyor.

Tıpkı evrende olduğu gibi Kürdistan ve insanlık tarihinde de PKK en büyük farktır, en büyük anlam kaynağıdır. Evrende doğal süreçlerle gelişen farklılık PKK’de Önderlik gerçekliği sayesinde gerçekleşmiş ve PKK’nin en güzel ve en anlamlı tanımını da Önder Apo yapmıştır. Eşsiz bir harekete roman, şiir, türkü gibi eşsiz bir tanım getirmiştir. Her roman eşsizdir, her şiir, her türkü… Fakat “sonu gelmemiş” diyerek özgürlüğün henüz sağlanmadığını, kurtuluşun gerçekleşmediğini hatırlatmıştır. Hem bir merak, heyecan, uyandırmış hem de bu hareketin herkesin emeğiyle şekillendiğini ve sonsuzluğa yürüdüğünü anlatmıştır.

Başlangıcı olan her şeyin bir sonu da vardır; başlangıcı ve sonu olmayana “ezel ebet” denilir. Öncesiz ve sonsuz olan için yapılan bu tanım PKK için tam karşılığını bulmaz çünkü başlangıcı olağanüstü bir emekle yaratılmıştır, bunun inkarına düşmemek gerekir.

PKK’nin bir başlangıcı olduğu halde sonunun olmadığını söylemek isim, cisim, tüzük meselesinin ötesinde onun yarattığı kimlik, kişilik, yeni yaşam tarzı, düşünce ve felsefe dünyasıyla ilgilidir. Bu nedenle PKK feshedildiğinde bile “bir son değil yeni bir başlangıçtır” şeklinde tanımlanmıştır.

Hep yeni başlangıçlara kapı aralayan PKK için Önder Apo’nun söylediği “sonu gelmemiş bir roman, bir şiir, bir türkü” sözleri çok büyük bir aşkı anlatıyor. Büyük aşklar için söylenebilecek sözler bir parti için neden söylenir ki? Formel yönden bakılırsa bir parti için bu tür sözlerin birilerince fanatizm olarak yorumlanması mümkündür ama PKK klasik bir parti formu olmadığı gibi bu sözler de PKK’nin formel yönü için söylenmemiştir.

Doğuşundan itibaren PKK klasik bir parti olmadı. Sosyalizm mücadelesi veren başka partilerden esinlendi ama kendine has yönleriyle kendini farklı kılmayı başardı. Böyle olmasa örnek aldığı partilerin akıbetine uğramaktan kurtulamazdı. Bu bir halkın varlık mücadelesine öncülük yapmasıyla ilgili olduğu kadar onu var eden Önderlik gerçekliğiyle de ilgilidir.

 

Halep anısı: Beton soğukluğundan güneşin sıcaklığına

PKK ihtişamlı salonlarda, büyük kalabalıklar önünde kurulmadı. Hazır bir mirası da yoktu. Bir köy evinde gizlice, sessizce kuruldu. Ve kuruluş ilanının ardından uğradığı saldırılarla hemen yok edilmek istendi. Buna karşı Önder Apo yer değiştirdiğinde değerli bir kurye dışında yanında hiç kimse yoktu. Bu durumu kendi sözlerinden dinleyince PKK’nin nasıl bir emekle, sabırla ve hangi fedakarlıklarla yaşatılmak istendiği de daha iyi anlaşılabilir:

“Sabrı bilmiyorsunuz, 1979’da ilk yurt dışına çıktığımda, pamuk ipliğinden de zayıf bir ilişki vardı. Aralık ayında Halep’e gittik, hava soğuk, buz gibiydi. Bizi kabul edecek otel yoktu. Saat 12’ye kadar dolaştık, otel bulamadık. Hava soğuktu, kimlik yok, tek bir dost yok, ev yok… Filistin mahallesine gittik bir kapı çaldık, adam uykusundan uyanıp gelip kapıyı açmıyor. O da boşa gitti. En sonunda çevre bir arazide bir okul yeri vardı, oraya gittik. Bir ihtiyarın çok pis bir kulübesi vardı. Onun içine girdik. Battaniye bile diyemeyeceğimiz çok kirli bir çaput üzerinde sabahlamaya çalıştık. Yatamadım, beton buz gibi. İşte bizim Halep seferimiz böyledir. Ertesi gün Kobanê’ye geldik…”

Önderliğin Halep anısı PKK’nin nasıl bir sabırla, emekle yaratıldığını anlatıyor. 12 Eylül faşizmine karşı zindan direnişi, gerilla mücadelesi ve İmralı direnişi… Tüm süreçler sabrın, emeğin ve fedakarlığın ürünü. Her sürecin başlangıcı yeniden doğuş anlamına gelse de Önder Apo üç temel doğuştan bahsederek PKK ve Önderlik gerçekliğini anlatmıştır. Her insanın fiziki doğuşu vardır ve kendini yaratma süreciyle esas kimliğini kazanır. İkinci doğuşunu yapamayanların düşünce dünyasında yeri yoktur. 3. doğuş ise herkesin harcı değildir. Önder Apo İmralı sürecini 3. doğuş olarak tanımladı.

 

Kendini yeniden doğurmak!

“Akış karşısında kaskatı duran, akışın önünde sürüklenir! (Önder Apo)

Büyük amaç ve ona göre büyük düşünce gücü olmadan farklı bir doğuş gerçekleştirmek mümkün değildi. Önderlikte her doğuş büyük bir aşk işidir. 13. yüzyılda yaşamış Fahreddîn-i Irakî aşkın yüceliğini anlatmak için “La ilahe illah-aşk” demiştir. En güzel şiirimiz, romanımız, şarkımız, en büyük aşkımız olan özgürlüğü anlatıyor. Fakat Önderliğin, henüz tamamlanmamıştır dediği 1998 Newrozu’ndan bugüne alınan mesafeyle PKK misyonunu tamamlamıştır dediği 2025 yılına gelindi.

Tarihsel rolünü layıkıyla oynayan ve geriye bitimsiz bir insanlık mirası bırakan PKK’yi sadece siyasi bir organizasyon olarak görenler gerçeği anlayamazlar. PKK özgürlüğün romanıdır, şiiridir, türküsüdür; siyasetin olmazsa olmazı olan zamana ve mekâna nasıl sığdırılabilir ki?

Bir kimlik, bir kişilik, bir yaşam yaratmak sadece siyasetin işi olamaz. Halkımızın siyasallaşmasında da PKK baş rolü oynadı fakat yeniden doğuş yani Rönesans siyasetten çok felsefenin ve edebiyatın işidir. PKK küllerinden doğuşun felsefesidir, edebiyatıdır, siyasetidir.

“Kendini yaratmak” dünyanın en zor işidir. Olmuş, bitmiş, tamamlanmış değildir; sürekliliği vardır. Olup-biten, tamama eren için ne denilebilir? Bu durum bilinen, hedeflenen bir sona ulaşmak şeklinde tanımlanabilir ki buna “kendini gerçekleştirmek” denilir. Bir olgunlaşma durumudur. Kendini yaratmak ise olgunlaşmadan sonra tekrar kendini yenileme, adeta yeniden doğurma eylemidir. Mitolojide Anka Kuşu da denilen Simurg’un 3 kez kendini yarattığından bahsedilir. 3 dünyayı görmüş, 3 dünyanın bilgisini kendinde toplamış ve 3 kez kendini yaktıktan sonra her seferinde küllerinden yeniden doğmuştur. Kendini yaratmak bu kadar zor bir iştir; yanıp kül olmayı göze almadan yeniden doğuş mümkün değildir.

Önder Apo yeniden doğuşun koşulunu “uçurumun kıyısında kanatlanmak” şeklinde tanımladı. Uçuruma gelmeden kanatlanma ihtiyacı duymazsın, uçurumdan düşersen sonun gelir. Bir de uçurumdan düşerken bir dala asılı kalmak vardır. Arafta kalmak deyimi bunu anlatır. Geçmişte yaşanan sorunlara takılıp kalmak, kendini yenileyememek, sürekli tekrar hali… Bundan daha büyük bir eziyet olamaz.

Tekrar pratiği için Önder Apo “Sisyphos’un azabı” deyimini kullanmıştır. Odysseus Hades’te gördüğü Sisyphos’u şöyle tanımlamıştır:

“Sisyphos’u gördüm, korkunç işkenceler çekerken;

Yakalamış iki avucuyla kocaman bir kayayı, ve kollarıyla, bacaklarıyla dayanmıştı

kayaya, habire itiyordu onu bir tepeye doğru,

işte kaya tepeye vardı, varacak, işte tamam, ama tepeye varmasına tam bir parmak kala,

bir güç itiyordu onu tepeden gerisin geri, aşağıya kadar yuvarlanıyordu yeniden

baş belası kaya, o da yeniden itiyordu kayayı tekmil

kaslarını gere gere, kopan toz toprak habire aşarken başının

üstünden, o da habire itiyordu kayayı, kan ter içinde…”

Bu azaba rağmen Sisyphos’un gösterdiği irade aşınmıyor. Fakat sonuçta yaşanan bir anlamsızlıktır. Kendini yenilemeden anlam yaratmak ve bunu yeni bir yaşama dönüştürmek mümkün değildir.

Kendini yenilemek, Newroz Bayramı’nda olduğu gibi Kürt halkı başta olmak üzere dünyada birçok halkın geleneğinde baharla özdeşleşmiştir.  Doğayla beraber toplumun yenilenmesi için bir davettir.

Newroz geleneğini devrimci bir içerikle ele alarak direniş geleneğine dönüştüren PKK, yenilenmeyi eleştiri-özeleştiri pratiğiyle sürekli hale getirmiştir. Buna rağmen kendi içimizdeki dogmatik-tutucu yanlar tıkanmalara ve tekrara yol açmıştır. Önder Apo dogmatizmin de bir çeşit iktidar olduğunu ifade ederek onunla mücadelenin iktidarla mücadele olduğuna dikkat çekmiştir.

Dogmatizm gibi iktidar etkileri roman, şiir, türkü akışkanlığının önüne geçmiştir. Bunun için demokrasideki yetersizlik değerlendirilmiş ve yenilenmenin odağı haline getirilmiştir.

 

Hikâyenin kaderini değiştirmek!

Demokratik sosyalizm anlayışı hayatı roman, şiir, türkü tadında yaşamanın önündeki engellerin aşılması için gerçek bir ilaç olmuştur. Önderliğin bu müdahalesi tüm insanlığın kaderini değiştirecek yeni bir paradigmayla gerçekleşmiş ve bireyden topluma, örgütlerden halklara herkesi yeniden düşünmeye, yanlışlarını sorgulamaya ve çözüm üretmeye sevk etmiştir.

Öldürüldüğü için üzülmeye değmeyecek bir halk; yaşamı değersiz olanın kendine düşman olma hali. “En iyisi ölü olanıdır” denilen… Mezar sessizliğinde çürümeye terk edilen. Ve “ben kimim” diyen bir tek sorgulamayla baş kaldıran. Her şeye rağmen kendini var etmesini bilen ve özgürlüğe yürüyen halkın tarihsel yargılamasıdır bu. Kendini yargılamakla işe başlamış ve ona bu kaderi reva görenlerle tarihi hesaplaşmaya girişmiştir.

“Neden kendinize bu kadar yükleniyorsunuz?” diye soranlar çok olmuştur. “Dünyamızı çok karartmışlar da ondan” deyiverince hak verirler mi ve kendilerini de sorgularlar mı acaba? Durmadan sorguladık hem de acımasızca hem kendimizi hem de bizi bizden çalanları!

İçsel sorgulamalar ne kadar güçlü olmuşsa bunun dışa yansıması da o kadar güçlü olmuş ve bireyler, halklar, toplumlar arası ilişkiler demokratik nitelik kazanmıştır. Bu sayede, hakkını vermek isteyen herkes romanda yerini almış, şiirlerin ve türkülerin mayası olan bir ruhla kendi hikayesini ve kolektif hikâyeyi şekillendirmiştir. Hikâyenin anlatıcısını bulmasıyla yetinilmemiş hikâyenin kaderi değiştirilmiştir.

Dünyaya nereden, nasıl bakıldığı önemliydi ama gerçeği görmek ile gerçeği değiştirmek aynı şey değildir. Üzeri betonlanmış bir ülke gerçeğini açığa çıkarmak ve ona dayatılan ölümcül kaderi değiştirmek dünyanın en zor işiydi.

Egemenlerin kanunları, bu kanunlarla korunan “inkâr ve imha hakkı!” nasıl aşılacaktı? Bir tek özgürlük tutkusu vardı. Elde başka olanak yoktu. Umuda yer vermese bile buna güvenilecekti çünkü Önderlik inancı ve gücü buradan geliyordu: “Hiçbir kanun özgür yaşam kanununun üstünde bir güce sahip olamaz. En büyük güç, özgür yaşam kanunudur.”

 

Trajedi destanından özgürlük destanına

Kürdistan acıların, kahramanlıkların-ihanetin ve hepsinin toplamı olarak destanların yurdudur. Destan demek yiğitlik demektir. Fakat ne kadar kahramanlıklarla dolu olsa da destanların sonu hep trajedi olmuştur. Geriye acılı ağıtlar kalmıştır.

Destanlardaki her bir hikâye örtülü de olsa bir tarihi anlatır. Trajedilerle dolu yitik bir tarihti ama PKK onu açığa çıkardı. Açığa çıkarılan yitik tarihle birlikte özgürlük tarihi yazılmaya başlandı. Onun kimliği, kişiliği oluşturuldu. Bu nedenle Önderliğin her çözümlemesi bir roman özelliğini taşıdı. Her türlü karakter tanımlandı. Her birinin tarihsel-toplumsal temeli ve iç dünyasına varıncaya kadar analizi yapıldı. Fakat romanı tam olarak yazılamadı. Bir şiir, bir türkü tadındaydı. Bu özgürlük şiiri ve türküsü de tam sonuca ulaşmamıştı. Tıpkı kazanılmış tarihin henüz tamamlanmamış olması gibi… PKK tarihsel misyonunu oynayıp rolünü tamamlamış olsa da günümüzde de asli amacını ifade eden edebiyatı henüz tamamlanmış değildir çünkü kazanılması gereken bir özgürlük mücadelesi var önümüzde.

Bir yanı yolda olmayı, bir yanı sonsuzluğu anlatan bu sözleri Önder Apo 1998 21 Mart Newroz konuşmasında şöyle dile getirmiş ve “Kürt Aşkı” kitabında yayınlanmıştır:

“Mezopotamya, Zagrosların eteklerindeki yaşamın belirişi, bütün kutsal kitapların anlatmak istedikleri cennet ülkesi, Nuh’un tufan sonrası yeni yaşam alanıdır. Bu topraklarda insanlar özgürlük tutkularıyla yaşamışlardır.

Belki de hiçbir ülkedekine benzemez, belki yazılan hiçbir kitaptakine de benzemez, belki kitaplarda bile yazılmamıştır. Ama bir özgürlük savaşı vardır. Belki de kitabı yazılmamışsa, kurtuluşu tam olmadığı içindir. Yazılan kitaplar daha çok yarım kalan kitaplarsa, o da kurtuluşun tam olmamasındandır.

 

PKK sonu gelmemiş bir roman, bir şiir, bir türkü…

 Yazmadan önce konuşmak, eylem gerçeğine sadık ve tarihi özüne de bir yanıt oluyor. Kolay değil insanlığın beşiğindeki insanlığın mezardan daha kötü bir yaşam tutsaklığı da demeyeceğim, yaşam dışılığını kabul etmesi. Bu çok zor. Hani burada insanlık dile geldi, hani burada ilk kanunlar yazıldı, hani burada ilk umutlar dile getirildi. Hani her toprağa dokunuşta bir eser meydana geldi. İlk hayvanlar evcilleştirildi, ilk bitkiler tahıl oldu, ambarlara dolduruldu. İlk köyler, şehirler buralarda kuruldu. Devletler ilkin burada doğdu. Şiir ve müzik ilkin burada yapıldı. İlk duygular burada yeşerdi. Kimi yerde bir sınıf gerçeği oldu, kimi ilk köleci imparatorluklar oldu. Bir aşiret yasası oldu ve hala bütün gücüyle sürüyor. Ama bir şey daha oldu, sanki bütün bunlar olmamış gibi bir silikliğin alanı oldu.

İnsanlığın kimliği yok şimdi, umudu kalmamış.

Nasıl oluyor bu büyük çelişki? Hem bütün ilk’lerin ana yurdu, hem de hiçbir eserin kalmayışı. Bu büyük çelişkiyi çözmek gerekiyor. Gılgamış Destanı’nın, ilk arkadaşlığın oluştuğu yer, şimdi en hainin yürüdüğü alan haline gelmiş. Hem de içimizde bunu çözmek gerekir. PKK bunun için büyük bir olay, çözüm yeri ve güzel.

Bu büyük tarih nasıl düştü?

Olacaksa yeniden bir diriliş tarihi nasıl olacak? İşte, heyecanın kaynağı burası. Hazineler kaybedildiği yerde aranır. İnsanlık doğduğu yerde, kökleri üzerinde araştırılır ve bulunacaksa orada bulunur. Amerika’da, Rusya’da, Sibirya’da bulunmaz, merkezi burası.”

Önder Apo işte bu çözümlemeyi yaparken PKK’nin bu muazzam tarifini de yaptı. Bu sözlerin duygu yüklü özelliği kadar halkımızın tarihiyle, coğrafyasıyla, toplumsal özellikleriyle iç-içe somut bir değerlendirmeden doğduğu görülüyor.

Ve bu tanımlamanın sonunda “kaybedileni, kaybedilen yerde aramak” gerektiğini belirtiyor. Siyasal çözümü başkasından beklememek, felsefi derinliği kitaplarda aramamak, entelektüel aydınlanmayı, sanatın-edebiyatın kaynaklarını, dilini, tarzını burada yakalamak; sorunu da çözümü de kendinde aramak, öze dönmek…

 

“Kürt romanı yazılmadan önce yaşanacaktır!”

PKK’nin dayanacağı bir zemin yoktu. Bunun anlaşılması için başka ülke devrimlerine kısaca bir göz atmak gerekir. Fransız Devrimi’nden önce Avrupa’nın Reform-Rönesans ve Aydınlanma süreci yaşanmıştı. Arkasında teorik, edebi, sanatsal nice eser vardır. Rus Devrimi büyük teorik tespitler kadar Çernişevski gibi yazarların feodal-kölelik çözümlemelerini ve muazzam bir toplumsal tarihi arkasına almıştır. Puşkin, Dostoyevski, Tolstoy, Gonçarov, Çehov gibi toplumu etkileyen şair ve yazarlar vardır. Benzer süreçler her devrimde görülmüş ama Kürdistan’a gelince Önder Apo’nun ifadesiyle egemenler “her şeyi kasıp-kavurmuş, silip-süpürmüştür.” Bu nedenle dayanacak bir entelektüel veya siyasi güç yoktur, kendi gücünden başka…

PKK, hem kendi aydınlanmasını gerçekleştirmiş hem kendi romanını yazacak bir romansı yaşam kurmuştur: “Adı bir parti, ama tepeden tırnağa yeni bir yaşam!”

Bu yeni yaşamın nasıl oluşturulduğu Önderlik gerçekliğiyle ifadesini bulmuştur. Bu nedenle başkasına benzememiştir. Günümüzde de alışıldık kalıplarla bakanlar yaşadığımız süreci anlamakta zorlanıyor. Oysa Uluslararası Komplo’yla her şeyin bittiğinin iddia edildiği bir zamanda Önder Apo barış çağrısıyla yeni bir süreci başlatarak komplonun karanlığını dağıtmıştı. O zaman da çok kimse ve çevre buna anlam vermemiş, çeşitli ithamlarda bulunmuştu. Fakat Önder Apo tarihi kararlılığıyla komplonun biçtiği kefeni yırtıp atarak yüzlerce yıl sürecek bir savaşın önünü almıştı. Bu bir Önderlik duruşudur ve yeni bir paradigmayla günümüze ulaşmıştır. Bu sayede PKK, Önderliğe inanan milyonların hareketine dönüşmüş; binlerce şehidin anısıyla sarsılmaz bir manevi güce kavuşmuş; insanlığı etkileyen yeni bir kültüre vesile olmuştur.

PKK romanı, şiiri, şarkısı insanlığa niye çekici geliyor? Çünkü insanlığın kaybettiği değerleri kaybedilen yerde açığa çıkarıp yeniden insanlıkla buluşturuyor. Bu yüzden tarihi misyonunu oynadıktan sonra formel olarak feshi gerçekleşse de romanı, şiiri, şarkısı yazılmaya, söylenmeye devam ediyor. Bu farkı ifade etmek için Önder Apo şöyle bir değerlendirme yapmıştır:

“Herkesin bir türküsü vardır, bizim de türkümüz budur. Herkesin bir şarkısı, bir ezgisi vardır. O havaya kendini kaptırır yaşar gider, bizim de türkümüz böyledir. Giderek süreklileşiyor, derinleşiyor, dinliyor, dinletiyor, sürüp gidiyor. Trajik olduğu kadar komik, acı olduğu kadar zevkli, bitirdiği kadar yaşatan bir yaşam türküsü…”

PKK ezgili kişilikler yarattı; her dönemin kendine has karakterleri oldu. Tüm değerlere sırtını dönen karakterler de çıktı. Fakat tüm güzellikleri kendinde yaşatan karakterler baskın geldi ve süreklileşti. Tüm karakterlere örnek kişilikler oluştu. Bu nedenle Önder Apo önümüze ölçü koydu: “Erkekler Kemal Pir, kadınlar Zilan kişiliğinde olacak” dedi. “Yenilmeyen Mem ve Zîn’ler haline gelmelisiniz” dedi. Derwêş ve Edûlê’nin destanını canlandırdı, şiirini yazdı ve sonunda “ölüm nereden gelirse gelsin artık gam yemem, kesinleşen Kürtlük ve özgür yaşam ebedi gerçekliktir” dedi. Ölümsüz bir aşk ile yurtseverliğin- özgürlüğün bağı bu şekilde kuruldu.

Bir yürek sızısı kaldı geriye. O da Önder Apo’nun İmralı hapisliğidir. Ve İmralı duvarları yıkılmadan özgür bir yaşamın olmayacağını tüm yurtsever halkımız ve dostlarımız derinden idrak ederek yürekten benimsedi. “Ya özgür yaşam ya özgür yaşam!” Bu romanda başka bir yaşam yoktur…

 

Aşka giden yol

Aşk üzerine nice edebiyat yapılmıştır ama PKK’de gerçekleşen aşkın sırrına halen herkes vakıf olmamıştır. Örneğin dinde sorgulama olmaz çünkü sorgulamanın aşkı soğutacağı söylenir. PKK’de sorgulama olmadan aşk imkânsızdı. Çünkü aşkın tüm yolları kapatılmış, tüm ruhlara aşkı yok eden bir çirkinlik, bir ihanet bulaştırılmıştı. Bu nedenle önce aşka giden yolun temizlenmesi, ruhların arındırılması gerekiyordu. Sorgulama çok güçlü olmak zorundaydı. Mevlana’nın “aşk sandığın kadar değil yandığın kadardır” sözü PKK’de hem ruhsal hem de fiziksel olarak gerçekleşmişti. “Güneşimizi Karartamazsınız” şehitlerinden özgürlük uğruna bedenini dirhem dirhem eritenlere, bombalara siper edenlere, işkencelerde parçalanmayı göze alanlara kadar her gün kanıtlanan bir aşk yaşanmıştır.

Hürrem’in aşkıdır bu, herkesindir ve hiç kimsenin!

Babek’in aşkıdır, özgürlük yangısı asla sönmeyen.

Şeyh Bedreddin’in aşkıdır, yağmur gibi yüreklere yağan.

Hallac’ın aşkına benziyor en çok: “Bir derviş zindanda Hallac’a “Aşk nedir?” diye sordu. Hallaç, “Aşkın ne olduğunu bugün, yarın ve öbür gün göreceksin” dedi. O gün onu katlettiler. Ertesi gün ateşte yaktılar. Üçüncü gün külünü göğe savurdular…”

“Zilan aşkı” dedi Önderlik. Kürt aşkını böyle tanımladı. Kürt aşkının romanı, şiiri, şarkısı böyle yazılmaya başlandı ve barış ve demokratik toplum süreciyle de tamamlanacaktır. Bu ruh yaşatır ve yazdırır; bu ruh özgürleştirir.

İlginizi çekebilecek diğer yazılar

Oynatıcıyı Gizle/Göster
-
00:00
00:00
Update Required Flash plugin
-
00:00
00:00